Ban Yağı (Dühnü'l-Bân / Moringa Yağı)
Evet işte geldik eski metinlerdeki ban yağının ne olduğuna. Eski metinlerde "ban yağı" olarak gördüğünüz yağ kesinlikle bu yağdır, ban otu yağı felan değildir.

Yapılışı: Ban ağacının tohumu sıkılarak çıkarılır. Yeterli miktarda ban tohumu mermer havanda dövülüp badem yağı gibi sıkılır. Bunun bedeli tarçın kabuğudur(selîhadır). Selihanın dahi bedeli tarçındır.
[Neşâtî Yağı]

Süs Hakkında: Ban tohumu(habb-ı bân) barasa, nemeşe ve kelefe ve yara izlerine(âsâr-ı kurûha) faydalıdır. Yağı dahi zikrolunan süs/görünüş marazlarına faydalıdır.
Mafsallar Aletleri Hakkında: Sinirleri sıcak eder ve kasılmayı(teşennücü) yumuşatır ve sinirlerin katılığını giderir ve hususan yağı bu fiilleri ziyade işler. Baş Organları Hakkında: Ve yağı kulak ağrısına ve kulak gürültüsüne faydalı olur hususan ördek yağı ile ziyade faydalı olur.
Boşaltım Organları Hakkında: Ban tohumundan bir miskal bal ile içilse ham balgamı ishal eder ve yağı dahi bu fiili işler eğer o yağ ile bir fitil yağlanıp anal fitil(ihtimâl) olunsa. Ban yağı ikinci derecede sıcak ve rutubetlidir/yaştır.
[İbni Sina - El Kanun fi't-Tıbb]

Dühnü'l-bân: Yaban fıstığı yağıdır. Tabiatı ikinci derecede sıcak ve rutubetlidir/yaştır. Alası tadı ve rayihası hiddetli ola. Kulak ağrısına ve gürültüsüne ve çınladığına kazın iç yağıyla karıştırıp damlatsalar ağrısını giderip tıkanıklıklarını(süddelerini) açar. Yüzde olan çığıda sürseler ve sinirlere ve çıban yerlerine ve soğuktan olan yarık(şakâk) envayına fayda eder. Eğer içseler ishal eder. Ama mideye yaramazdır, ancak menekşe şekeri düzeltir(ıslah eder). Eğer başa sürseler soğuk ağrılarını gidere. Eğer misk katıp alnına sürseler kızdıra ve nezlelere fayda eder. Elhasıl soğuktan hasıl olan mafsalların(eklem ağrılarının) cümlesine fayda eder. Eğer mideye sürüp üzerine dövülmüş sakız ekseler balgamı ve kusmayı keser. Ve pamuğa(penbeye) ıslatıp mide üzerine sıcak vursalar soğuk sancısını keser. Ve sakız ile sıcak edip birkaç gün dalak ve ciğer ıstıraplarına yakı eyleseler muvafıktır.
[Sakızlı İsa Efendi - Nizamü’l-Edviye]

Dühnü’l-bân: Yaban fıstığı içi yağıdır. Kulak ağrısına ve gürültüsüne fayda eder. Eğer kazın iç yağıyla karıştırıp damlatsalar ağrısını gidere. Ve tıkanıklıkları(süddeleri) açar. Ve eğer yüze dürtseler yüzde olan çığıdı gidere. Ve siğillere ve çıban yerlerine dürtseler iyi eyleye ve sinirleri yumuşata ve kışın soğuktan yarılan yerlere dürtseler fayda eder eğer içseler ishal ede evet mideye yaramazdır eğer ağızda gargara(mazmaza) etseler soğuktan olan diş ağrısına fayda eyleye eğer başa dürtseler soğuktan olan ağrıları gidere eğer azıcık misk katsalar alnına dürtseler kızdıra ve nezlelere fayda ede eğer soğuktan ağrıyan yerlere ve felçliye(meflûca), uyuşmuşa dürtseler fayda ede eğer mideye dürtseler üzerine dövülmüş sakız saçsalar balgami kusmayı kese ve kavi eyleye eğer yün ve pamuk ıslatıp sıcak iken mideye vursalar soğuk ağrılarını gidere sakızı ezseler içinde dahi ciğer ve dalak katılıgına vursalar fayda ede ve ciğeri kızdıra evet birkaç gün vuralar.
[İbni Baytar - Kitabü'l-Cami Fi'l-Müfredat]


Dühnü'l-bân: Nezlelere ve soğuk marazlarda felç(fâlic) gibisine faydası azimdir. Ve mideyi ve ciğeri kavi eder. Ve eğer amber ile yoğursalar cesedi iyi eder ve şehveti kuvvetlendirir ve şişleri eritir/çözer(hall eder) ve unutkanlığa(nisyâna) faydalıdır buruna damlatmakla ve migrene(şakîkaya) yağlamak ile. Ve demişler ki o, böbreklere zararlıdır. Anason onun düzelticisidir(muslihidir).
[Davud-u Antaki - El Tezkire]