🌾 KEPEK VE TABİATI
Sıcak ve kurudur evvelkide ve bunda kuvvetli cila ve yumuşatma(telyîn) ve temizleme(tenkiye) vardır. Suyuyla olan şerbeti badem ile ve şeker ile faydalıdır boğaza ve öksürüğe ve şarap ile fayda eder meme şişine.
[İbnü'n-Nefîs - Şerh-i Mûcez fi't-Tıbb]

Nuhale: Kepektir Türkçede; sepus Farsçada; tarkatad hınta Süryanicede;
Kepeğin tabiatı Ercicanis sözü üzere sıcak ve nemlidir. İbni Baytar sözü üzere harareti az ve kuruluğu çoktur. Buğday kepeğinin kuvveti burçak otu gibidir ve cilası arpa unundan ziyadedir. İhtiyarat sözü üzere tabiatı evvel derecede sıcak ve kurudur. Yumuşatması(Telyini) ve çok temizlemesi(tenkiyesi) vardır, göğsü mülayim eder, hususan göğüste pürüzlülük(huşûnet) ola, şeker ile suyunu içeler. Bunun dağıtması(tahlîli) dahi vardır, eğer bir bez içinde sıcakla yel(riyâh) olan yere koysalar yeli dağıtır(tahlîl eder). Ve sirke ile çıbanlı uyuza sürseler faydalıdır. Ve şarapla memeye vursalar donmuş(müncemid) olan sütü çözer(tahlîl eder) ve ince kıvamlı(rakik) eder. Ve şişlerini ıslah edip eğer tere yaprağıyla akrep soktuğuna yakı eyleseler zararını defeder. Ve sirke ile ıslanmış kepeği buhur eyleseler nezleye(zükâma) fayda eder. Ve eğer bez içinde sıcak kepeği soğuk sancılara ve şişkinliği(nefhi) olanların o yerine yakı olunsa faydalıdır. Ve göğüs pürüzlülüğü(huşûnet-i sadrı) olanlar kepekten muhallebi gibi edip badem yağıyla ve şeker katıp yeseler faydalı, gayet iyi ilaçtır. İbni Sina sözü üzere kepek bağırsağı yerinden tahrik edip ıstırabı her neden ise sürer, indirir. İbni Baytar ve Takvimül Edviye sözleri üzere engerek(ef'â) yılanı soktuğuna yakı olunsa faydalıdır. Eğer kepek suyunu içseler göğüs iriliğine ve öksürüğe faydalıdır ve kayırıp kolay tüküre. Ve eğer turp veya tere suyla pişirip akrep soktuğu yere vursalar fayda eder. Ve sirkede ıslatıp yılancık(humre) dedikleri ısırgı illetine vursalar fayda eder. Takvim sahibinin sözü üzere kepek mesane yaralarına(kurûhuna) ve sidik yanmasına(harkat-ı bevl) faydalıdır. Eğer sarımsak sapı ve kabuklar ile kepeği pişirip sıcakça iken elde ve ayakta ve topukta ve sair dizde ve bedende zor görmüş veyahut bir yerden, attan ve merdivenden düşmekten ıstırap çekmiş ve berelenmiş yere vursalar gayet faydalıdır. Eğer o yeri yerine getirmeye muhtaç değil ise üç gün çıkarmayalar. Kepeğin miktar şerbeti hacet kadardır. Ama çok yeseler hazımsızlık(tuhme) getirir, ancak şeker yahut nişasta ıslah eder. Buğday kepeğine arpa unu bedeldir.
[Sakızlı İsa Efendi - Nizamü'l-Edviye]

Nuhale: Kepektir. Eğer buğday kepeğini sirkeyle pişirip sıcak -değil ezmek- edeler, çıbanlı uyuza vuralar gidere. Eğer şarapla pişirip yakı edip meme şişlerine begayet fayda eder. Süt bağlandığını giderir. Eğer engerek(ef'â) soktuğuna vursalar fayda ede. Eğer suyunu içseler göğüs iriliğine ve öksürüğe fayda ede. Kayırıp tükürmeyi kolay eder. Eğer turp suyla pişirip akrep soktuğu yere vursalar fayda ede. Eğer sirkede ıslatıp ısırgıya vursalar fayda ede. Eğer sirkede ıslatsalar göz üstüne koysalar, tütününü nezle(zükâm) olanlar burnuna alsalar fayda ede.
[İbni Baytar - Kitabü'l-Cami Fi'l-Müfredat]

Nuhale: Kepektir. Kepekte olan hararet unda olandan azdır ama kuruluğu undan ziyadedir. Kepek diye ıtlak olundukta murat, buğday unu kepeği olur. Eğer ziyade keskin sirke ile pişirip sıcak iken irinli uyuz ve kaşıntılara yakı etseler koparıp gidere ve sıcak olan şişler iptidasında iyi yakı ola. Eğer şarap ile pişirip avratlar memelerinde süt irkilip kalın/yoğun kıvamlı(galiz) olmaktan olan şişlere yakı etseler dağıtıp(tahlîl edip) sakin eyleye. Siyah yaramaz yılan soktuğuna dahi iptidasında yakı etseler fayda edip muvafık ola. Eğer kepeği su ile pişirip ondan sonra süzüp suyuna şeker veyahut bal katıp içseler ziyade cila edip tabiatı yumuşata ve göğüste olan iriliğe ve öksürük elemine fayda eyleye. Cemi vakitlerde bu vecihle fayda eder ve ıkınıp tükürmeyi kolay eder. Eğer kepeği turp yaprağı suyla pişirip akrep soktuğu yere yakı etseler ağrıyı sakin eyleye. Eğer sirkede ıslatıp ondan sonra ateş koru üzerine koyup tütünü üzerine eğilip tütünü burundan içeri gitse nezleye(zükâma) fayda eyleye. İçmesi yelleri ve balgamı dağıtır(tahlîl eder). Eğer belli olan yerleri onunla sıcak iken bastırsalar yelleri dağıta.
[Hasan B. Abdurrahmân - Ma la yesaüt tabibe cehluhu]