Eşek Kengeri (Şevketü'l-etan):
Zikrolunan otun kökünün tabiatı birinci derecede sıcak ve kurudur faydası eğer zikrolunan otun kökünü pak yıkayıp bir miktar ezdikten sonra kaynatıp su ile içseler ciğer tıkanıklıklarını açar ve damarlarda olan yapışkan hıltları çıkarır böbrekte ve kavukta olan taşları eritir ve idrar yolundan idrar ile beraber ihraç eyler ve zayıflık illetine (suü'l-kınye) ve tulum ödemine (istiska-i zıkkiye) ve davul ödemine (istiska-i tabliye) ve et ödemine (istiska-i lahmiye) fayda eder ve beden içinde olan yaralara ve berelere azim faydası vardır ve rahim tıkanıklığını açıp içeride birikmiş bozuk kanı söktürdüğünden başka hamile kalmaya yardımcı olur rahmi kızdırması sebebiyle hatunları cinsel ilişkiye hırs ettirir eğer zikrolunan otun kökünü kurutup mezkur kurumış kökten ne miktar diler ise bir o kadar dahi tohumundan alıp ve bir miktar rezene tohumu dahi beraber ve bir miktar karabiber katıp cümlesini bir yerde dövüp şeker ile toz dizip hatunlar kullansalar sütlerini artırır gaflet olunmaya.
[Terceme-i Cedide Fi'l-Havassi'l-Müfrede]

Kenger ve Eşek Dikeni (Yabani Türler)

Harşef:
Bir otun adıdır ki ona Fars lisanında kenger ve Türkçede eşek dikeni derler. Bitti. Ve hala enginar derler diye işaret olunmuştur. Harşef kenger dedikleri nebatın bir sınıfıdır... Kenger-zed: Harşef sakızıdır.
[İbni Sina - El Kanun Fittıb]

Harşef:
Kenger dibidir. Sidiği yürütür. Eğer sirkeyle pişirip yeseler üzerine sirkencübin içseler yelleri dağıta. Kavuğu ve böbreği kızdıra. Ve astım (rabv) zahmetine ve öksürüğe fayda ede. Eğer suyla gövdeyi yıkasalar bitlerini öldüre. Eğer yakı edip ateş yanığına sürtseler fayda ede...
[İbni Baytar - Kitabü'l-Cami Fi'l-Müfredat]

Ukub:
Çakır dikeninin bir nevidir ki develer onu otlar, harşef faydası gibi faydası vardır bunun pusu safra ve balgam ve sevda kusturur.
[İbni Baytar - Kitabü'l-Cami Fi'l-Müfredat]

Akub:
Arapça ismidir. Türkçede enginar ve acı nar demekle meşhur nebat ki Yahudi taifesi kullanırlar. Ol nebat sınıflarından yassı yapraklı ve yaprakları üstü beyazla çizilmiş ve yaprakları kenarları dikenli bir nebattır. Yapraklar içinden iki arşın kadar uzar baldırı olur. Başında dikenli kubbe gibi nesnesi tamam bitip nihayetine eriştiğinde ol kubbe yarılıp içinden şarap renginde çiçeği çıkar... Bu nebatın kökünden ve baldırından çıkardıkları yaş yani koyu nesne kenger-zed dedikleri sakızdır ki kusturucu toprak (türabü'l-kay) dahi derler... Yabani kenger (kenger-i berri) dedikleri nebat dahi budur.
[Ma La Yesaü't-Tabibe Cehluhu]

(Nizamül Edviye'de geçen diğer yabani diken başlıkları ve kısaltılmış tanımları:)

Yabani Harşef (Harşef-i berrî): Dikeni çok olan kaba yabani tür.

Selbîn: Kenger dikeni nevidir.

Şevketü’z-zeheb: Harşef nevidir.

Ferkadâ (Eşek dikeni): Dağlarda biter, tere gibi kokar, kökü burun kanatır.

Kâmliyûn-ı ebyâz (Beyaz kenger dikeni): Başı büyük, ağzı açık beyaz kenger. Sütü sakız edilir.

Kâmliyûn-ı esved (Kara kenger dikeni): Çiçekleri erguvani olan uzun kenger. Nikrise (gut) karşı lapası yapılır.

Kenger-zed (Harşef sakızı / Kusturucu toprak): Yabani kengerden (özellikle Akkub) elde edilen, şiddetle kusturucu reçine/sakız.

Heyşer (Yaban kengeri dikeni): Çiçeği menekşe gibidir, kurusu kulağa kaçarsa sağır eder.

Yabani Kenger (Kenger-i berri):
Bu dahi harşefin bir nevidir. Harşeften ufak olur. Bazen bu nevini dahi ekerler ve bazen bazı yerlerde yabani dahi bulunur. Dikenlice olur ve uçları sivri olur, dağ harşefi derler. Ol nevini ekseri Mora vilayetinde halk toplayıp ve suda kaynatıp on beş ve yirmisini bir akçeye satarlar. Minhac'ın sözü üzere tabiatı sıcak ve yaştır. Cinsel ilişkiyi ziyade eder ve bedenin derisini hoş eder.
[Süleyman Efendi - Nizamü'l-Edviye]

Alc:
Mala Yesi'nin sözü üzere Mısır'da harşef kökünün büyüğüne derler.
[Süleyman Efendi - Nizamü'l-Edviye]

Lihyani:
Lihyani dahi derler, harşef dediler ve hassü'l-kelb dediler.
[Süleyman Efendi - Nizamü'l-Edviye]

Kenger:
Meşhurdur yaprakları marul yaprağına benzer eğer yakı etseler ateş yanığına vursalar fayda ede ve sinir büzüldüğüne fayda ede gidere eğer içseler sidiği yürüte içi tutar (kabız eder) evet geç hazmolur yel eyler cinsel ilişkiyi ziyade eyler böbreği ve kavuğu kızdıra akciğer çıbanlarına fayda ede gerektir ki iyice (müherra) pişireler sıcak otlar saçalar yiyeler eğer kurutup ezseler kenger suyuyla içseler içteki tümörleri (veremleri) yumuşata eğer başı yıkasalar kaşıntısını gidere eğer yağıyla ve mumla suyunu karıştırıp yüzde olan izleri gidere vursalar eğer saçkırana sürtseler giderir kıl bitire evet sevdayı ziyade eyler.
[İbni Baytar - Kitabü'l-Cami Fi'l-Müfredat]

Akkub ve Kenger-zed

Kenger-zed:
Harşef sakızıdır; cetvelinde olan sözde konuşuldu.
[İbni Sina - El Kanun Fittıb]

Ukub:
Çakır dikeninin bir nevidir ki develer onu otlar, harşef faydası gibi faydası vardır bunun pusu safra ve balgam ve sevda kusturur.
[İbni Baytar - Kitabü'l-Cami Fi'l-Müfredat]

Selbin:
Kenger dikeni nevindendir.

Şevketü'z-zeheb:
Harşef nevidir.

Harşef Sakızı (Samgü'l-harşef):
Kenger sakızıdır. Bostani kenger sakızıdır ki kenger-zed derler ve kusturucu toprak dahi derler.

Akkub:
Bostani deve dikenidir ki çakır dikeninin bir nevidir, ama asıl yabani nevine akkub derler. Muhammed Temimi, bütün Şam ehli dahi akkub derler der.

Sakızlı Yabani Kenger (Kenger-i berri-yi musammag):
Bu dahi harşef nevidir. Tavuk yumurtası kadar ancak olur. Bu nevi kengerden sakız alırlar, ol sakıza kenger-zed derler. Bütün müfredat kitaplarında yazılmıştır.