Böbrek ve İdrar Yolu Hastalıkları
Düvvâr (Devamlı Susayıp İşeme) Hastalığı
Serbest metin
💧 Düvvâr (Devamlı Susayıp İşeme) Hastalığı
Arap lügatinde buna düvvare ve dolap ve böbrek kayması(zelekü’l-kilye) derler. Bu odur ki susuzluk sürekli olup içtikçe sidik ede. Bu marazın sebebi böbreklerin halinin kötülüğüdür zayıflığı sebebiyle suyu tutmaktan yada böbrek yollarının genişliği sebebiyledir ve çekici hararetin kuvveti sebebiyleedir. Öyleye çeker götürmeye kadir olmadığını ve tezcek defeder ve çekmek ve defetmekten zail olmaz. Ve gah bu maraz soğukluktan olur ve bunun ile susuzluk olur lakin bunda susuzluk en az olur. Ve bu marazın soğukluktan olması az ve nadirdir ve ne zaman sürekli olsa bu maraz icap eden ciğer zayıflığını ve beden cılızlığını ve gah verem icap eder (Veremden murat ya yaşlılık veremidir ya gençlik veremidir) sular bedene ulaşmadığı için ve rutubetleri çekmesinin kuvveti sebebiyle.
Bütün rubblar ve yemişler (Soğukluktan olanını zikretmedi. Zira o aşırı nadirdir hatta Şeyh biz onu müşahede etmedik demiş) ve soğuk tutucu/büzücü devalardır ve sükundur(fiziksel olarak hareket etmeyip rahat etmektir durgun olmaktır) soğuk hava ve bütün bizim dediklerimizdir sidik tutamama hastalığındadır ve ne zaman sömürülse üç yumurta ki ıslanmış ola sirkede bir gün bir gece fayda eder muhkem.
[İbnü'n-Nefîs - Şerh-i Mûcez fi't-Tıbb]
Arap lügatinde buna düvvare ve dolap ve böbrek kayması(zelekü’l-kilye) derler. Bu odur ki susuzluk sürekli olup içtikçe sidik ede. Bu marazın sebebi böbreklerin halinin kötülüğüdür zayıflığı sebebiyle suyu tutmaktan yada böbrek yollarının genişliği sebebiyledir ve çekici hararetin kuvveti sebebiyleedir. Öyleye çeker götürmeye kadir olmadığını ve tezcek defeder ve çekmek ve defetmekten zail olmaz. Ve gah bu maraz soğukluktan olur ve bunun ile susuzluk olur lakin bunda susuzluk en az olur. Ve bu marazın soğukluktan olması az ve nadirdir ve ne zaman sürekli olsa bu maraz icap eden ciğer zayıflığını ve beden cılızlığını ve gah verem icap eder (Veremden murat ya yaşlılık veremidir ya gençlik veremidir) sular bedene ulaşmadığı için ve rutubetleri çekmesinin kuvveti sebebiyle.
Bütün rubblar ve yemişler (Soğukluktan olanını zikretmedi. Zira o aşırı nadirdir hatta Şeyh biz onu müşahede etmedik demiş) ve soğuk tutucu/büzücü devalardır ve sükundur(fiziksel olarak hareket etmeyip rahat etmektir durgun olmaktır) soğuk hava ve bütün bizim dediklerimizdir sidik tutamama hastalığındadır ve ne zaman sömürülse üç yumurta ki ıslanmış ola sirkede bir gün bir gece fayda eder muhkem.
[İbnü'n-Nefîs - Şerh-i Mûcez fi't-Tıbb]
Orijinal Tarihî Metin
Eserin özgün nüshasından aktarılmıştır.
💧 Düvvâr (Devamlı Susayıp İşeme) Hastalığı
Lugat-ı Arabiyyede buña düvvâre ve dülâb (düvvâr, düvâre, dülâb, düleb) ve zelekü’l-kilye (zelakül kilye) derler. Bu oldur ki ataş dâyim olup içdükçe bevl ede. Bu marazuñ sebebi hâl-i külânuñ yaramazlıgıdur za'fı içün imsâk-ı mâ'iyyetden yâ külâ mecrâlarınuñ geñligi içündür ve harâret-i câzibenüñ kuvveti içündür. Öyleye cezb eder götürmege kâdir olmadıgın ve tîzcek def' eder ve cezb ve def'den zâ'il olmaz. Ve gâh bu maraz bürûdetden olur ve bunuñ ile ataş olur lâkin bunda ataş ekall olur. Ve bu marazuñ bürûdetden olması kalîl ve nâdirdür ve kaçan dâyim olsa bu maraz îcâb eden ciger za'fını ve beden arıklıgın ve gâh dıkk îcâb eder (Dıkkdan murâd yâ dıkk-ı şeyhûhetdür yâ dıkk-ı şebâbdur) mâ'iyyet bedene vâsıl olmadıgı içün ve rutûbât cezbinüñ kuvveti içün.
Cemî' rubblar ve yemişler (Bürûdetden olanuñ zikr etmedi. Zîrâ ol katı nâdirdür hattâ Şeyh biz anı müşâhede etmedük demiş) ve edviye-i bâride-i kâbızadur ve sükûndur hevâ-yı bâride ve cemî' bizüm dedüklerümüzdür selisü’l-bevlde ve kaçan sömürilse üç yumurda ki ıslanmış ola sirkede bir gün bir gece fâ'ide eder muhkem.
[İbnü'n-Nefîs - Şerh-i Mûcez fi't-Tıbb]
Lugat-ı Arabiyyede buña düvvâre ve dülâb (düvvâr, düvâre, dülâb, düleb) ve zelekü’l-kilye (zelakül kilye) derler. Bu oldur ki ataş dâyim olup içdükçe bevl ede. Bu marazuñ sebebi hâl-i külânuñ yaramazlıgıdur za'fı içün imsâk-ı mâ'iyyetden yâ külâ mecrâlarınuñ geñligi içündür ve harâret-i câzibenüñ kuvveti içündür. Öyleye cezb eder götürmege kâdir olmadıgın ve tîzcek def' eder ve cezb ve def'den zâ'il olmaz. Ve gâh bu maraz bürûdetden olur ve bunuñ ile ataş olur lâkin bunda ataş ekall olur. Ve bu marazuñ bürûdetden olması kalîl ve nâdirdür ve kaçan dâyim olsa bu maraz îcâb eden ciger za'fını ve beden arıklıgın ve gâh dıkk îcâb eder (Dıkkdan murâd yâ dıkk-ı şeyhûhetdür yâ dıkk-ı şebâbdur) mâ'iyyet bedene vâsıl olmadıgı içün ve rutûbât cezbinüñ kuvveti içün.
Cemî' rubblar ve yemişler (Bürûdetden olanuñ zikr etmedi. Zîrâ ol katı nâdirdür hattâ Şeyh biz anı müşâhede etmedük demiş) ve edviye-i bâride-i kâbızadur ve sükûndur hevâ-yı bâride ve cemî' bizüm dedüklerümüzdür selisü’l-bevlde ve kaçan sömürilse üç yumurda ki ıslanmış ola sirkede bir gün bir gece fâ'ide eder muhkem.
[İbnü'n-Nefîs - Şerh-i Mûcez fi't-Tıbb]
Yorumlar
Yorumlar yükleniyor…
Yorum yazmak için giriş yapmalısınız.